Ministria e Mbrojtjes - Arkivi 2008-2013

Intervista e ministres së Mbrojtjes, znj. Mimi Kodheli dhënë për agjencinë e lajmeve Deutche Welle (DW)

10 dhjetor 2013

b_230_158_16777215_00___images_homepage_kodheli_10_dhjetor.jpgPyetje: Në lidhje me kallëzimin penal që keni bërë ndaj ish-ministrit të Mbrojtjes, z. Arben Imami për abuzime. Ju, sipas deklaratës që bëtë thoni se akuzat janë të mirëargumentuara. Çfarë do të thotë kjo më konkretisht?

Ministrja Kodheli: Së pari më lejoni të them se unë në pozicionin e ministres së Mbrojtjes dhe pjesë e qeverisë Rama, kam ardhur në pushtet me votat e 1 milion shqiptarëve për ta drejtuar këtë vend dhe jo për t’u marrë me “gjueti shtrigash”.

Pa dyshim një ndër plagët më të mëdha të shoqërisë shqiptare është dhe vazhdon të jetë korrupsioni, i evidentuar ky fenomen jo vetëm në çdo qelizë, madje i ngritur edhe si institucion brenda shoqërisë shqiptare, por i evidentuar kjo nga të gjitha dokumentet që të gjithë vëzhguesit, BE e të tjerë kanë verifikuar tetë vitet e fundit të qeverisjes Berisha. Kjo edhe e evidentuar në të gjitha klasifikimet botërore lidhur me nivelin e korrupsionit në Shqipëri. Thënë kjo, gjatë kohës që kemi qenë në opozitë kemi bërë nganjëherë edhe në limitet e së pamundurës një punë shumë të madhe për të evidentuar rastet e korrupsionit të qeverisë Berisha të atëhershme. Me ardhjen time në Ministrinë e Mbrojtjes, një ndër detyrimet ligjore, përtej drejtimit, menaxhimit të ministrisë dhe çuarjen përpara të të gjitha punëve të kësaj ministrie dhe qeverisë, ka qenë edhe evidentimi i rasteve të abuzimit me pushtetin dhe paratë e taksapaguesëve shqiptarë, siç duhet të jetë në nderin dhe detyrimin e çdo qeverie e çdo pushtetari dhe madje çdo qytetari të thjeshtë, që vihet në kontakt me një rast korrupsioni sado fundor, skajor që ky rast korrupsioni të jetë.
Vijmë tek pyetja juaj, të mirëargumentuara. Mendoj që pas këtij togfjalëshi ka një punë të madhe të administratës së Ministrisë së Mbrojtjes, të inspektorëve dhe të auditit të brendshëm për të evidentuar këto raste abuzimi. Ju siguroj që, në dijeninë time, janë të shumta edhe kur unë kam qenë në opozitë. Ju siguroj që, sot, që jam duke drejtuar këtë institucion, i kam të gjitha mekanizmat dhe informacionin që kanë qenë të shumta, dhe, opozita nuk ka gabuar në atë që ka pretenduar në këtë ministri, apo dhe me ministra dhe ministri të tjera. Janë të mirëargumentuara sepse flasim për njerëz profesionistë dhe seriozë, pjesë e stafit të Ministrisë, të cilët kanë bërë thjesht vetëm detyrën për të investiguar mbi ato të dhëna të cilat kanë rezultuar abuzive. Nuk ka pasur asnjë tendencë për të kapur atë që nuk ekzistonte apo për të krijuar një tymnajë në një kohë që auditimi dhe inspektimi kanë bërë vetëm punën e tyre. Ju siguroj që ka disa institucione dhe agjenci, apo ndërmarrje brenda, apo në varësi të Ministrisë së Mbrojtjes, të cilat nuk janë audituar prej 5 vitesh, kur bazuar në ligjet e shtetit shqiptar duhen audituar çdo vit. Kjo mbase ka bërë të mundur shtimin e zullumit dhe keqmenaxhimit të këtyre institucioneve brenda Ministrisë së Mbrojtjes dhe të abuzimit me paratë e taksapaguesëve shqiptarë.

Pyetje: Brenda kësaj kohe që ju drejtoni këtë dikaster keni nën kontroll dhe po ashtu keni fakte konkrete për të gjitha abuzimet që kanë ndodhur në atë dikaster. A do të thotë kjo që ky dikaster vërtet ka nivelin më të lartë të abuzimeve në krahasim me tjerët?
Dhe duke pasur parasysh që do të ketë padi të tjera në këtë dikaster, për të gjitha çka kanë ndodhur, ka qenë në dijeni ish-ministri Arben Imami?
 
Ministrja Kodheli:
Nuk e di dhe nuk mund të flas në këtë moment për dikasteret e tjera. Sigurisht që gjatë periudhës që unë kam qenë në opozitë dhe kam qenë nënkryetare e Komisionit të Ekonomisë dhe Financës në Parlamentin shqiptar, kam pasur mundësinë për të hulumtuar mbi abuzimet që janë bërë me pushtetin gjatë kohës së qeverisë Berisha. E pra, nuk është në detyrimin tim ligjor për të bërë krahasime dhe vlerësime të tilla, nëse ky institucion është më i korruptuar sesa një tjetër sepse nuk e kam këtë tagër. E dyta, unë kam të gjitha mjetet që më jep ligji, për të hulumtuar mbi keqmenaxhimin që është bërë në këtë dikaster. Nuk di t’ju them nëse z. Imami ka qenë në dijeni të të gjithë keqpërdorimeve dhe abuzimeve që janë bërë këtu, sepse unë bëj detyrën e ministres së Mbrojtjes dhe nuk bëj as prokurorin dhe as gjykatësin. Pushtetet janë të ndara dhe ky është në diskrecionin e atyre institucioneve të cilat do të vlerësojnë nëse ministri ka qenë në dijeni apo jo. Gjëja që mund të ndaj me ju është kjo, që ministri është përgjegjës përpara ligjit dhe padyshim përgjegjës moral për gjithçka që ndodh në dikasterin që ai drejton. Kështu që kjo e involvon, në mos në mënyrë të drejtëpërdrejtë në mënyrë të tërthortë në çdo kohë dhe për çdo herë një ministër. Dhe kjo jo vetëm në rastin e ministrit Imami, por kjo do të jetë dhe në rastin tim, dhe në të gjitha rastet kur një demokraci funksionon. Më lejoni t’ju them se ka qindra raste në Europë, ku mund të përmend një rast për shembull, bie  një urë në një vend për shkak të motit dhe ministri i Transporteve jep dorëheqjen, pavarësisht se nuk ka lidhje të drejtëpërdrejtë me aktin. Në kallëzimin penal që ne bëmë dje, ministri Imami është një ndër personat që ka firmosur në person të parë dokumentet e kësaj procedure. Ka procedura ligjore të cilat ministri duhet t’i mbajë, i involvuar ose jo në mënyrë të drejtpërdrejtë. A është i involvuar apo jo në të gjitha aferat e ministrisë kjo do t’i lihet prokurorisë dhe gjykatave shqiptare për ta gjykuar dhe vendosur.
 
Pyetje: Znj. Kodheli cili është komenti juaj pas deklaratës së vetë z. Imami, duke ju akuzuar për hakmarrje politike?
 
Ministrja Kodheli:
Nëse ju e keni parasysh deklaratën që unë kam bërë dje kam thënë diçka e cila kam parë që në rrjetet publike mund edhe të jetë komentuar si një gjest dobësie. Kam thënë që nuk jam aspak në një pozicion komod që unë në person të parë të dorëzoj një akuzë, një kallzim penal për ish-ministrin Imami. Unë ju siguroj që votat e qytetarëve shqiptarë, unë dhe kolegët e mi dhe padyshim kryeministri Rama dhe forca politike që unë përfaqësoj i kemi marë për ta qeverisur dhe çuar përpara këtë vend, por korrupsioni është një gangrenë dhe një sëmundje që ka shtrirë tentakulat dhe kthetrat në çdo qelizë të shoqërisë shqiptare. Duhet të vinte një ditë që këtij korrupsioni t’i thuhej stop. Unë ju siguroj se korrupsioni në Ministrinë e Mbrojtjes dhe Forcat e Armatosura kishte mbërritur në nivelet aq shqetësuese saqë kjo ishte bërë një shqetësim i madh edhe për Shqipërinë si vend i NATO. Në disa qarqe ishte diskutuar që “Kjo Shqipëria anëtare e NATO ka filluar të ketë shumë probleme me këtë institucion dhe kjo është një gjë që duhet parë”. Prandaj, mendoj dhe mund t’ju siguroj se, lufta ndaj korrupsionit nuk filloi me kallëzimin penal që unë kam bërë dje, por ka filluar që me ndryshimin e kreut të FA, i cili është zëvendësuar rreth një muaj më parë. Gjeneralmajor Bazo, shefi i ri i Shtabit të Përgjithshëm të FA është një nga njrëzit dhe ushtarakët më me integritet në Republikën e Shqipërisë dhe ishte shenja e parë e lëvizjeve drejt një lufte frontale ndaj kësaj klime dhe këtij realiteti që për fat të keq perceptojnë, jo vetëm qytetarët shqiptarë me të drejtë, por politika dhe padyshim unë që jam duke e drejtuar sot ministrinë.
 
Pyetje: Nisur nga deklarata e fundit e kryeministrit Rama, i cili e ka cilësuar vendimin për t’i thënë jo armëve kimike një vendim të vështirë, për shkak edhe të situatës në të cilin ndodhet vendi, sikundër dhe ju e përmëndët, si një anëtar i NATO. Po për ju, si ministre e Mbrojtjes, ka qenë një vendim i vështirë? A kishim të bënim vërtetë me një detyrim si anëtar i NATO apo thjesht një kërkesë nga ana e SHBA dhe, a ka pasur vlerësime të ndryshme? Nëse flasim sot, çfarë do të bënit ndryshe nga ajo që ndodhi?
 
Ministrja Kodheli:
Më lejoni t’ju them se Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë partneri më i madh dhe strategjik i Shqipërisë si vend anëtar i NATO dhe jo vetëm kaq. Angazhimi mendoj unë, ka qenë në detyrimin e çdo vendi anëtar të NATO, të çdo vendi në të cilin lulëzon demokracia, pra besoj të paktën çdo vendi Europian dhe jo vetëm, të merrej dhe përballej me këtë proces siç ishte procesi i largimit të elementëve kimikë dhe armëve kimike nga një vend me një risk të lartë dhe një kaos total siç është Siria. Dhe mendoj që si Shqipëria dhe çdo vend tjetër anëtar ose jo i NATO, duhej t’i përgjigjej pozitivisht këtij procesi për aq kohë sa ky proces, nesër, të qenit e armëve kimike në duar qoftë të regjimit, apo qoftë të rebelëve, mund të sillte pasoja akoma më katastrofike sesa ato të cilat ne kemi parë, ose, të gjithë mediat botërore kanë parë me sytë e tyre në momentin e përdorimit të këtyre armëve. Kështu që, ka qenë në nderin tonë të na kërkohej nga partnerët tanë strategjikë, përfaqësuesit më të lartë të SHBA, për të qenë pjesë e këtij procesi. Shqipëria nuk ishte i vetmi vend, por sigurisht që Shqipërisë iu kërkua një gjë e veçantë, partikolare. Ne, mendoj, që u pronocuam duke qenë të vetëdijshëm që përgjegjësia e një vendi të vogël si Shqipëria, është aq sa Shqipërisë mund t’i mbajë kurrizi, por ndërkohë nuk harrojmë asnjëherë që Shqipëria është një vend anëtar i NATO, që Shqipëria ka një pozicion të caktuar gjeografik që mund të ndihmonte, mund të fasilitonte procesin e largimit të armëve kimike nga Siria.
A bëmë ne gjithçka, apo ne duhet realisht të kishim bërë diçka ndryshe? Unë besoj që ne duhet të kishim bërë diçka ndryshe. Duhet të kishim sqaruar opinionin publik për riskun, apo lidhur me mundësitë që Shqipëria kishte për të qenë pjesë e këtij procesi. Shqipëria nuk i ka kapacitetet për ta bërë këtë gjë, por në fakt nuk diskutohet kapaciteti i Shqipërisë, sepse të gjithë procesin, tjetërsimin e lëndëve kimike, sepse për lëndë kimike po flasim, jo për armë, ka një diferencë, do ta bënin ekspertë që vinin nga vende të tjera shumë të zhvilluara, nga SHBA, ndoshta ekspertë norvegjezë, belgë, etj. Shqipëria do të ofronte vetëm vendin ku ky proces do të bëhej. Mendoj se njerëzit duhej patjetër të ishin sqaruar kohë më parë dhe më shumë. Por, ne morëm një mësim të madh, kuptuam se sa e emancipuar është shoqëria shqiptare dhe padyshim, një erë e re fryu mes qeverisë së re dhe opinionit të shoqërisë shqiptare dhe të shoqërisë civile, që është era e besimit reciprok dhe e respektimit të opinionit publik, të cilin ne nuk e kemi parë në qeveritë e mëparshme. Unë kam qenë pjesë e politikës, e angazhimeve politike, publike, qoftë kjo edhe në rrugët e Shqipërisë, dhe nuk e kam parë këtë përgjigje deri më sot nga pushteti i mëparshëm. Kështu që i gjithë ky ishte një vendim i vështirë për qeverinë shqiptare, padyshim ishte dhe një aksion i mirë që ne mësuam, që ne dhamë tek shoqëria shqiptare, që ne jemi atje, të hapur për t’iu përgjigjur kërkesave të shoqërisë shqiptare në maksimumin e disponilitetit tonë si qeveri.

Pyetje: Znj. Kodheli, dhe shoqëria është vetëdyzuar për ambientin që e rrethon. Fakti që ende ka armë kimike në Shqipëri dhe rrezikohet mjedisi, apo trauma e Gërdecit, që është ende e pashëruar në memorien e shqiptarëve. Ju në dikasterin që drejtoni, në Ministrinë e Mbrojtjes, mendoni se ka ardhur koha që ky mjedis të pastrohet, njëkohësisht të sqarohet edhe Gërdeci?
 
Ministrja Kodheli:
Më lejoni t’ju korrigjoj. Në Shqipëri nuk ka më armë kimike. Në Shqipëri ka mbetje të lëndëve të rrezikshme kimike, të cilat janë rreth 13 hot-spote, tashmë të lokalizuara. Më duhet t’ju them që unë tashmë kam finalizuar një proces të nisur nga paraardhësi im, lidhur me një ripaketim të një pjese të këtyre mbetjeve kimike, një projekt i mbështetur në dhurimin nga OSBE dhe nga disa donatorëve të tjerë, të shumë vendeve aleate, të cilët kanë mundësuar ripaketimin e disa lëndëve të rrezikshme. Shumë shpejt do të organizojmë një tryezë për një fund raising, lidhur me gjetjen e një fondi që do të mundësonte largimin e këtyre mbetjeve tashmë të ripaketuara dhe jashtë rrezikut dhe, absolutisht të sigurta, jo në rrezik për jetën e njerëzve, për t’i nxjerrë këta kontenierë jashtë vendit. Ndërkohë kemi përfituar nga SHBA një fond prej 1.4 mln USD, i cili do të mundësojë pastrimin e disa prej hotspoteve. Në total, në vlerësimin tonë, kemi nevojë për rreth 3 mln USD për të pastruar të gjitha hotspotet me mbeturina të rrezikshme, që janë përdorur për armë, por jo vetëm këto, por edhe të një natyre tjetër, gjithsesi të rrezikshme për jetën e njerëzve. Kemi pastruar edhe solucione që janë përdorur dikur, kur laheshin filmat e vjetër  shqiptarë, pranë Kinostudios. Pra, nuk flitet vetëm për mbetje që janë përdorur për armë kimike por për mbetje kimike të disa natyrave, gjithsesi të rrezikshme për qytetarët. Besoj se me donacione, apo duke financuar edhe vetë Ministria e Mbrojtjes me fondet e saj dhe me ekspertët e saj, do të mundësojmë një pastrim të territorit tonë, të paktën nga këto lëndë të rrezikshme. Besoj dhe shpresoj shumë, se deri në fund të vitit që vjen ne ta quajmë Shqipërinë një vend free, gjithmonë nëse flasim për këto hotspote kimike, pra jo për të gjitha, sepse ambienti në Shqipëri ka disa dhjetëra hotspote të një natyre tjetër, që nuk kanë të bëjnë me lëndë kimike.
 
Pyetje: Znj. Kodheli, keni projekte konkrete të një bashkëpunimi rajonal, për të qenë vërtetë rajoni i sigurtë me vendet që aspirojnë drejt BE, në kuadër dhe të kritereve të BE, ku Shqipëria pritet të bëhet vend kandidat?
 
Ministrja Kodheli:
Ju falënderoj për pyetjen. Në fakt besoj që të gjithë ne vendet anëtare të NATO, pjesë e këtij rajoni, pjesë e Ballkanit, duhet kuptuar tashmë një gjë, që rruga jonë është një dhe e vetme, është rruga e përbashkët drejt BE edhe NATO, sepse mendoj që nën këtë ombrellë dhe duke ecur në këtë rrugë vendet tona do të prosperojnë më shumë, do të jenë më të sigurta dhe ne do të mundësojmë një tjetër demokraci brenda shoqërive tona. Ballkani, siç të gjithë e dimë, vjen mbas një historie dramatike të dy dekadave të fundit dhe askush nuk e ka menduar se në vitet '90 do të vinte shumë shpejt koha që ne do të flisnim për bashkëpunim të ngushtë, për fqinjësi të mirë, madje dhe për të njëjtën rrugë, që realisht ne jemi duke punuar për të shkuar, BE dhe NATO, për të gjithë ata që nuk janë anëtarë të saj. Shqipëria dhe shqiptarët kanë një rol të veçantë në këtë rajon, janë një faktor absolutisht stabilizues dhe një faktor i rëndësishëm. Unë mendoj që qeveria shqiptare është këtu për t’i mbështetur vendet e rajonit në rrugën e tyre drejt NATO dhe kërkon patjetër mbështetjen e vendeve të rajonit për të gjitha ato vende që janë përpara në fazat e integrimit në BE, që ato vende të na mbështesin, duke na treguar ne të njëjtat hapa që ata kanë ndjekur për t’u integruar në rrugën drejt  BE. Ky bashkëpunim i ndërsjelltë dhe i ngushtë  besoj se do të çojë, ndofta në periudhën më të mirë të bashkëpunimit të vendeve të Ballkanit. Unë kam fatin dhe qeveria ime ka fatin që të drejtojmë Shqipërinë në një moment sa kritik aq dhe fatlum, sepse ne jemi vend anëtar i NATO, por ndërkohë presim me padurim, jo vetëm që të bëjmë detyrat që BE ka përcaktuar për ne, por edhe mundësinë dhe shansin e madh për të marrë statusin e vendit kandidat.
 
Pyetje: Pyetja është në interes të bashkëpunimit bilateral me Gjermaninë. Ministria e Mbrojtjes ka prej kohësh një histori bashkëpunimi dhe shpresoj që kjo të vazhdojë. A është në fokus të punës suaj ky bashkëpunim tani që jeni në krye të këtij dikasteri, duke afruar Berlinin më shumë me Tiranën?
 
Ministrja Kodheli:
Bashkëpunimi midis Gjermanisë dhe Shqipërisë në lëmin ushtarak, të Mbrojtjes apo të Sigurisë është një bashkëpunim që daton herët, shumë më herët se Shqipëria të bëhej një vend anëtar i NATO dhe është në nivelet e saj më të mira, madje të shkëlqyera. Gjermania është një nga donatorët më të mëdhenj dhe më bujarë, jo vetëm për realizimin e reformave në ushtri, por dhe për të gjithë asistencën e nevojshme për të cilën FA kanë pasur nevojë në fushën e mbrojtjes në gjithë këto vite. Ajo që më ngazëllen më shumë është fakti që në Gjermani studiojnë një grup studentesh shqiptarë, flasim gjithmonë në fushën e Mbrojtjes dhe kjo padyshim e rrit cilësisht nivelin e bashkëpunimit, duke bërë të mundur, le të themi që fryma e menaxhimit të reformave, pse jo dhe të mënyrës së organizimit që vjen nga niveli i lartë i ushtrisë gjermane, të mund të përçohet në reformat apo strategjitë e përbashkëta që Shqipëria ndjek. Padyshim që Shqipëria është vend anëtar i NATO, ashtu siç është dhe Gjermania. Këtu niveli i bashkëpunimit ngrihet në një nivel akoma dhe më të lartë. Më duhet të falënderoj në mënyrë të veçantë dhe jo pse jemi duke folur për Deutche Welle, por sepse e ndiej që kështu është, qeverinë gjermane, ministrin e Mbrojtjes për të gjithë asistencën e dhënë gjatë këtyre viteve, bujarinë që kanë treguar edhe pozitivitetin që vazhdojnë të tregojnë në marrëdhëniet tona dypalëshe.
 
Pyetje: Mbrojtja si sektor është një sektor delikat i shtetit dhe posti i ministrit është një post që përgjithësisht i është besuar burrave, Ju jeni gruaja e parë në krye të kësaj ministrie. Ju duket e vështirë dhe a jeni penduar që e keni pranuar?
 
Ministrja Kodheli:
Unë besoj që nuk ka asgjë të pamundur. Shekspiri thoshte: “Nuk ka gjëra të pamundura, por ka vetëm njerëz të pazotë”, që do të thotë që edhe kur gjërat janë të vështira, ndofta mua më tërheqin më shumë sesa kur gjërat janë të lehta dhe kjo nuk e besoj se është e vlefshme vetëm për mua, por për këdo.
 
Pyetje: A është më e vështirë sesa e kishit menduar znj. Kodheli?

Ministrja Kodheli: Të bërit politikë është një profesion i vështirë sidomos për një grua, kjo jo vetëm në Shqipëri, por kudo. Tashmë u bë më shumë se një dekadë që unë merrem me politikë dhe më vjen logjikshëm të merrem me politikë dhe në nivele të larta, siç mund të jetë ajo e drejtimit të një ministrie. Të them të drejtën, kur më është propozuar nga kryeministri Rama, padyshim që kam qenë e suprizuar. Unë jam financiere në profesion dhe kam menduar gjithmonë që fokusi im duhet të ishin ministritë të cilat merren më së shumti me këtë gjë, por një politikan është një politikan, drejton politikisht një institucion. Mendoj se këtë pozicion dhe këtë propozim e kam konsideruar së pari respekt për personin tim dhe një vlerësim shumë të lartë t’ju them të drejtën, sepse është një ndër pozicionet më të rëndësishme në qeveri, por dhe një përgjegjësi e madhe. Nuk e shikoj të vështirë dhe ajo çka më kënaq më shumë është ajo që as të tjerët nuk kanë vështirësinë të komunikojnë me mua, për shkak të faktit që unë jam një grua. Besoj që jam këtu dhe do të jem për të bërë më të mirën dhe dua që t’i siguroj lexuesit e agjencisë suaj dhe të gjitha ata që sot do ta lexojnë këtë intervistë, që Shqipëria duhet t’i përkasë një gjenerate tjetër dhe që t’i përkasë një gjenerate tjetër, duhet që ne të punojmë fort. Ja kemi borxh këtë fëmijëve tanë, unë ja kam borxh djalit tim dhe shpresoj shumë të bëj më të mirën. Zoti më ndihmoftë në detyrën time jo fort të thjeshtë.

Faleminderit!